dieta-w-chorobie-wrzodowej
Categories Porady dietetyka

DIETA W CHOROBIE WRZODOWEJ – CO JEŚĆ A CZEGO UNIKAĆ?

CZYM SĄ WRZODY ŻÓŁĄDKA LUB DWUNASTNICY I JAK SIĘ OBJAWIAJA?

Wrzody to ubytek błony śluzowej żołądka lub dwunastnicy w kształcie krateru. Mogą powstawać także w dolnej części przełyku, która również narażona jest na działanie kwasu żołądkowego. Objawy wrzodów zależne są od stopnia zaawansowania choroby oraz miejsca występowania ubytków. Do najczęstszych objawów należą:

  • Silne wymioty,
  • Refluks,
  • Odbijanie,
  • Mdłości,
  • Piekący, palący ból brzucha.

Charakterystycznym objawem może być także nasilenie bólu po jedzeniu. Jeśli wrzody występują w dwunastnicy pojawiać się on może po przebudzeniu, a posiłek łagodzi go na okres około 2- 3 godzin.

JAKA DIETA PRZY CHOROBIE WRZODOWEJ?

Dieta w chorobie wrzodowej to dieta łatwostrawna z ograniczeniem substancji pobudzających wydzielanie soku żołądkowego. Celem tej diety jest dostarczenie wszystkich niezbędnych składników pokarmowych, witamin i mikroelementów przy jednoczesnym zniewelowaniu objawów chorobowych tj. zgaga, nudności, ból brzucha czy odbijanie.

Ścisłe przestrzeganie jadłospisu jest szczególnie ważne w okresach zaostrzenia choroby, podczas leczenia farmakologicznego oraz po zabiegach chirurgicznych.

DIETA WRZODOWA GŁÓWNE ZASADY

Pamiętajmy, że jeśli zmagamy się z jakąś jednostką chorobową zależną od diety, i która wymaga specjalistycznego sposobu odżywiania warto udać się do dietetyka, który pomoże nam w doborze odpowiedniej dietoterapii. Istnieje jednak kilka najważniejszych zasad, do których należy stosować się cierpiąc na chorobę wrzodową.

  • Ograniczenie produktów pobudzających wydzielanie soku żołądkowego.
  • Ograniczenie kawy, herbaty, napojów gazowanych, mocnych, esencjonalnych bulionów, wywarów z kości i grzybów.
  • Ograniczenie kwaśnych owoców, soków owocowych.
  • Zrezygnowanie z produktów wędzonych, smażonych.
  • Zrezygnowanie z ostrych przypraw (dozwolone łagodne zioła).
  • Włączenie do diety produktów, które neutralizują kwas solny – śmietanka, mleko chude, oliwę z oliwek.
  • Wprowadzenie do diety chudych źródeł białka – cudy nabiał np. twaróg, jogurt naturalny. Chude gatunki mięs oraz ryb.
  • Spożywanie posiłków o temperaturze pokojowej – zbyt gorące pokarmy pobudzają motorykę przewodu pokarmowego i zwiększają przekrwienie błony śluzowej.
  • Zrezygnowanie z produktów bogatych w błonnik pokarmowy – razowe kasze, pełnoziarniste pieczywo i makarony.
  • Wprowadzenie do diety pieczywa pszennego, drobnych kasz i makaronów.
  • Unikanie spożywania warzyw i owoców w postaci surowej. Zalecane jest ich gotowanie, obieranie ze skórki, przecieranie, pozbawianie pestek.
  • Spożywanie 5 – 6 niewielkich posiłków dziennie o niewielkiej objętości.

Pamiętajmy, że dobór diety jest kwestią indywidualną i zależy od stopnia dolegliwości pacjenta. Kluczem do właściwie prowadzonej terapii jest współpraca z lekarzem i dietetykiem w zakresie farmakoterapii i diety. Wprowadzenie już małych modyfikacji żywieniowych znacznie poprawia komfort życia i usprawnia powrót do zdrowia.

dieta łatwostrawna
Categories Porady dietetyka

Dieta łatwostrawna – dla kogo?

Dieta łatwostrawna / lekkostrawna – czasem nazywana lekkostrawną jest tak jak inne diety lecznicze modyfikacją diety podstawowej. Dieta podstawowa sama w sobie jest wskazana dla osób zdrowych, które nie wymagają specjalistycznej diety różnej zależnej od jednostki chorobowej z jaką mamy do czynienia.

Dieta łatwostrawna by była skuteczna i odciążała organizm – bo takie jest jej główne zadanie musi być prowadzona w sposób prawidłowy. Jak to zrobić? Dla kogo jest wskazana?

Dieta łatwostrawna – dla kogo

Tak jak wcześniej zostało wspomniane dieta łatwostrawna jest modyfikacją diety podstawowej. Czyli musi dostarczać ona takiej samej ilości kalorii oraz składników pokarmowych tak jak dieta osób zdrowych. Różnica polega na doborze odpowiednich technik kulinarnych oraz produktów spożywczych. Stosując dietę łatwostrawną musimy sięgać po produkty, które jak najmniej obciążają nasz układ pokarmowy oraz wybierać dedykowane tej diecie metody obróbki termicznej żywności.

Dieta łatwostrawna jest stosowana w takich sytuacjach i chorobach takich jak :

  • Po zabiegach operacyjnych – szczególnie w obrębie układu pokarmowego.
  • W żywieniu osób w wieku podeszłym.
  • W chorobach układu pokarmowego np. choroba Leśniewskiego – Crohna, nieżytach żołądka oraz jelit, zapaleniu błony śluzowej jelit.
  • W chorobach jamy ustnej.
  • W chorobach nowotworowych przewodu pokarmowego.
  • W infekcjach przebiegających z gorączka.

Dieta ta pozwala na oszczędzenie przewodu pokarmowego, ułatwia trawienie i wchłanianie składników pokarmowych. Wartość energetyczną diety i poszczególnych elementów ocenia się na podstawie indywidualnego zapotrzebowania i chorób jakie współtowarzyszą. Pod uwagę również brany jest wyjątkowy stan fizjologiczny jak np. ciąża czy karmienie piersią. W ocenie stanu odżywienia chorego i dobraniu diety do jego aktualnego stanu zdrowia pomóc może wykfalifikowany dietetyk.

Błonnik – ograniczać czy nie?

Błonnik pokarmowy to roślinne włókno pokarmowe, które nie zostaje strawione w układzie pokarmowym. Jego działanie jest różne w zależności od frakcji z jaką mamy do czynienia ( błonnik rozpuszczalny / błonnik nierozpuszczalny). W diecie łatwostrawnej ulega ograniczeniu do 25 g / dobę, szczególnie zalecany tutaj jest błonnik frakcji rozpuszczalnej, który w tejże diecie wywiera korzystniejsze działanie.

Stosując dietę łatwostrawną błonnika musimy szukać w produktach takich jak :

  • Młode, świeże warzywa – najlepiej obrane, pozbawione pestek, gotowane lub przetarte.
  • Pszenne pieczywo – chleb oraz bułki.
  • Pieczywo graham.
  • Produkty zbożowe pszenne.
  • Drobne makarony.

Dobrym sposobem ograniczenia błonnika jest przecieranie, gotowanie, miksowanie warzyw oraz owoców. Potrawy można uczynić także bardziej strawnymi dzięki dodatkowi ubitej piany z białek czy rozmoczonej pszennej bułki w mleku czy wodzie.

Wiele pacjentów z powodu obaw jakie błonnik pokarmowy może wywołać niemalże całkowicie z niego rezygnuje lecz absolutnie nie jest to wskazane. Błonnik pokarmowy bowiem wspiera rozwój korzystnej mikroflory jelitowej a także pomaga w usuwaniu toksycznych substancji z organizmu.

Dieta łatwostrawna  – główne zalecenia

Ścisłe zalecenia dietetyczne zależą od stanu zdrowia pacjenta. Warto dokładnie obserwować reakcje swojego organizmu po spożyciu danego produktu spożywczego, ponieważ pozwala to na jak najlepsze dopasowanie indywidualnej diety.

Do ogólnych zaleceń dla diety łatwostrawnej należą :

  • Spożywanie 4 -5 posiłków dziennie – najlepiej w regularnych ostępach czasu.
  • Posiłki powinny być niewielkie objętościowo – by jak najmniej obciążać żołądek i układ pokarmowy.
  • Unikajmy posiłków zbyt gorących.
  • Posiłki powinny być świeżo przygotowane, podane w sposób estetyczny i zachęcający do zjedzenia.
  • Eliminacji podlegają :  słodycze, słone przekąski, produkty garmażeryjne i wysoko przetworzone. Zrezygnować także trzeba z napojów gazowanych i alkoholów.
  • Unikać pikantnych przypraw jak  np. papryka chilii, pieprz, papryka.
  • Dozwolonymi przyprawami w diecie łatwostrawnej są np. kwasek cytrynowy, majeranek, natka pietruszki, melisa.
  • Produkty zbożowe wybieramy te pszenne, łagodne dla układu pokarmowego. W codziennym menu mogą znaleźć się takie produkty jak chleb i bułki pszenne, czerstwe pieczywo, drobne gatunki kasz np. manna, ryż biały.
  • Unikamy produktów zbożowych z pełnego przemiału.
  • Unikamy produktów, które wzmagają wydzielanie żołądkowe.
  • Rezygnujemy z mocnej kawy oraz herbaty.
  • Wykorzystujemy produkty spożywcze dozwolone w diecie łatwostrawnej.
  • Dozwolone metody obróbki termicznej to gotowanie, gotowanie na parze, duszenie bez obsmażania, pieczenie w pergaminie.

Dieta łatwostrawna – przykładowe menu

Śniadanie : Twaróg chudy z jogurtem i   pomidorem bez skórki + bułka paryska

II śniadanie : Koktajl brzoskwiniowy na mleku 1,5 % tłuszczu

Obiad : Zupa krem z białych warzyw. Polędwica z dorsza na parze z gotowaną marchewką + ziemniaki puree

Podwieczorek : Kaszka manna na mleku z bananem

Kolacja : Kanapki z pieczywa pszennego z polędwicą z indyka, masłem i ogórkiem

Jak długo stosować dietę łatwostrawną?

Czas stosowania diety zależny jest od stanu chorego i celu w jakim została wprowadzona. Zazwyczaj w miarę ustępowania dolegliwości stopniowo wprowadza się inne produkty, ale następuje to powoli oraz z dokładną obserwacją swojego organizmu. Warto by podczas stosowania diety pacjent był w stałym kontakcie ze swoim lekarzem i dietetykiem, ponieważ są oni w stanie na bieżąco oceniać stan odżywienia. Dzięki temu ryzyko występowania niedoborów żywieniowych jest mniejsze. Szybciej i sprawniej przebiega również proces rekonwalescencji.